نحوه صدور و تمدید گواهینامه شاغلین خارج از کشور

گواهینامه شغلی ایرانیان خارج از کشور سندی است که وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی صادر می‌کند. زیرا این سند پایه بسیاری از معافیت‌ها و خدمات کنسولی به شمار می‌رود. بنابراین در این راهنما مراحل صدور و تمدید گواهینامه شغلی ایرانیان خارج از کشور را مرور می‌کنیم.

گواهینامه شغلی سندی است که وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای ایرانیان شاغل در خارج از کشور صادر می‌کند. در این مطلب مزایا، مراحل ثبت‌نام و نحوه دریافت این گواهینامه را بررسی می‌کنیم.

بانک اطلاعات ایرانیان شاغل در خارج از کشور

تا پیش از سال ۹۲ هیچ مرجع رسمی و بانک اطلاعاتی برای آمار ایرانیان شاغل در خارج از کشور وجود نداشت. بنابراین اطلاعاتی درباره تعداد، پراکندگی آماری و نوع مشاغل این افراد در دسترس نبود.

در همین راستا موضوع گواهینامه شغلی از اواخر سال ۹۲ با موافقت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی پیگیری شد. در نتیجه سایت بانک اطلاعات ایرانیان شاغل در خارج از کشور به نشانی www.shgovahi.mcls.gov.ir در تاریخ ۱۵ آذر ۱۳۹۳ ایجاد شد و شروع به فعالیت کرد.

ایرانیان شاغل در خارج از کشور که گواهینامه شغلی ندارند، می‌توانند به این سایت مراجعه کنند. همچنین افرادی که اعتبار گواهینامه آن‌ها به پایان رسیده است، از همین مسیر درخواست خود را همراه با مدارک لازم ثبت می‌کنند.

کلیه ایرانیانی که به صورت مستقل یا از طریق دفاتر کاریابی غیردولتی خارجی به خارج از کشور رفته‌اند، می‌توانند از بخش «ثبت‌نام فردی» وارد سامانه شوند. پس از ثبت اطلاعات، گواهینامه شغلی برای آن‌ها صادر می‌شود.

صدور گواهینامه شغلی در گذشته نیز سابقه داشته است. در اوایل دهه هفتاد و طی سال‌های ۱۳۷۱ تا ۱۳۷۳، وزارت کار و امور اجتماعی وقت فقط برای برخی از ایرانیان شاغل در کشورهای حوزه خلیج فارس گواهینامه‌ای با عنوان «کارنامه شغلی» صادر می‌کرد.

مزایای گواهینامه شغلی ایرانیان خارج از کشور

دارنده گواهینامه شغلی و افراد تحت تکفل او از پرداخت عوارض خروج از کشور معاف هستند. البته این معافیت تنها زمانی اعمال می‌شود که اطلاعات افراد تحت تکفل در گواهینامه شغلی درج شده باشد.

همچنین هماهنگی لازم با گمرک جمهوری اسلامی ایران انجام شده است. بنابراین دارندگان گواهینامه شغلی از معافیت‌های گمرکی برای ورود ابزار کار به کشور بهره‌مند می‌شوند.

سازمان تأمین اجتماعی نیز ابلاغیه‌ای صادر کرده است. بر اساس این ابلاغیه، شعب سازمان موظف‌اند لیست و حق بیمه نیروهای کار ایرانی شرکت‌های صادرکننده خدمات فنی و مهندسی را دریافت کنند.

این شرکت‌ها و همچنین نیروهای مستقل کار ایرانی در خارج از کشور می‌توانند با سازمان تأمین اجتماعی قرارداد ببندند. در نتیجه با واریز اختیاری حق بیمه، از مزایای بازنشستگی و برخی پوشش‌های حمایتی این سازمان برخوردار می‌شوند.

مراحل ثبت‌نام در سامانه

ثبت‌نام متقاضیان مستقل

متقاضیان مستقل ابتدا باید در سامانه shgovahi.mcls.gov.ir وارد بخش ثبت‌نام مستقل شوند. سپس در بخش اطلاعات پایه، تمام اطلاعات مورد نیاز را تکمیل می‌کنند.

تکمیل فیلدهای ستاره‌دار در این بخش الزامی است. تا زمانی که بخش اطلاعات پایه به‌طور کامل و دقیق تکمیل نشود، ورود به بخش افراد تحت تکفل امکان‌پذیر نیست.

پس از این مرحله نوبت به بخش افراد تحت تکفل می‌رسد. متقاضی باید اطلاعات این افراد را کامل کند و مدارک هویتی آن‌ها را بارگذاری کند.

مرحله بعد ورود به بخش سابقه کار است. در این بخش اطلاعات مورد نیاز ثبت می‌شود و مدارک مربوط به اشتغال متقاضی در خارج از کشور بارگذاری می‌گردد.

تأیید مدارک توسط نمایندگی ایران

کلیه متقاضیان مستقل گواهینامه شغلی باید مدارک شغلی خود را پیش از مراجعه به سامانه به تأیید نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در کشور محل اشتغال برسانند. مدارک باید ممهور به مهر و امضای نمایندگی باشد.

ایرانیان شاغل در کویت و قطر از این قاعده مستثنا هستند، زیرا وابستگان کار در نمایندگی‌های ایران در این دو کشور مستقر هستند. در فرآیند ثبت‌نام فقط مدارک تأییدشده از سوی نمایندگی در سامانه بارگذاری می‌شود.

برخی متقاضیان تاکنون در سامانه ثبت‌نام کرده‌اند، ولی مدارک هویتی و شغلی خود را بارگذاری نکرده‌اند. این افراد باید ابتدا مدارک را به تأیید نمایندگی برسانند و سپس از طریق لینک ویرایش، اطلاعات ثبتی را اصلاح و مدارک تأییدشده را بارگذاری کنند.

ثبت‌نام متقاضیان شرکتی

در مورد متقاضیان شرکتی، نخستین مرحله ورود مقام مسئول شرکت صادرکننده خدمات فنی و مهندسی به بخش ثبت‌نام افراد شرکتی است. در ادامه باید با ورود به بخش اطلاعات پایه، اطلاعات نیروی کار اعزامی درج شود و عکس او بارگذاری گردد.

برای این افراد نیز تا زمانی که بخش اطلاعات پایه کامل و دقیق تکمیل نشود، ورود به بخش افراد تحت تکفل ممکن نیست. مرحله بعد درج اطلاعات افراد تحت تکفل نیروی کار و ثبت سابقه کار است.

پس از این مراحل، مقام مسئول شرکت باید به انجمن صنفی صادرکنندگان خدمات فنی و مهندسی مراجعه کند. او مدارک و مستندات مربوط به فعالیت شرکت در خارج از کشور و اعزام نیروی کار را ارائه می‌دهد.

نکات مهم

۱) متقاضیان فردی باید پیش از بارگذاری مدارک اشتغال در سامانه، به نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در کشور محل اشتغال مراجعه کنند و مدارک خود را به تأیید برسانند. ایرانیان شاغل در استرالیا، کانادا، ترکیه و عمان از این قاعده مستثنا هستند.

۲) اطلاعات کارکنان شرکت‌های ایرانی صادرکننده خدمات فنی و مهندسی که در خارج از کشور اشتغال دارند، توسط مقام مسئول هر شرکت و از بخش «ثبت‌نام شرکتی» در سامانه ثبت می‌شود.

۳) گواهینامه شغلی تنها پس از واریز هزینه صدور یا تمدید صادر می‌شود. هزینه صدور ۳۰۰٬۰۰۰ ریال و هزینه تمدید ۲۰۰٬۰۰۰ ریال است و باید به شماره حساب ۴۰۰۱۰۱۸۶۰۱۰۱۷۹۹۲ به نام «خزانه» نزد بانک مرکزی واریز شود. همچنین ثبت کامل اطلاعات و بارگذاری مدارک لازم ضروری است.

نحوه تحویل گواهینامه‌های شغلی صادرشده

گواهینامه شغلی متقاضیان مستقل در کویت و قطر توسط وابستگان کار مقیم در نمایندگی‌های ایران صادر و به متقاضیان واجد شرایط تحویل می‌شود. برای ایرانیان شاغل در سایر کشورها، گواهینامه از سوی دفتر هدایت نیروی کار و کاریابی‌ها صادر می‌گردد.

این گواهینامه در زمان حضور متقاضی در ایران به خود او تحویل داده می‌شود. همچنین یکی از بستگان درجه یک متقاضی می‌تواند با ارائه کارت شناسایی معتبر آن را دریافت کند.

در مورد متقاضیان شرکتی، ابتدا اطلاعات هویتی و شغلی نیروی کار ایرانی از سوی انجمن صادرکنندگان خدمات فنی و مهندسی تأیید می‌شود. سپس دفتر هدایت نیروی کار و کاریابی‌ها گواهینامه‌ها را صادر و برای انجمن صنفی ارسال می‌کند.

شرایط دریافت گواهینامه شغلی برای نیروهای کار ایرانی در اقیانوسیه

ایرانیان شاغل در استرالیا، کانادا، ترکیه و عمان پس از ثبت اطلاعات پایه و افراد تحت تکفل در سامانه، باید به دفتر هدایت و حمایت از نیروی کار ایرانی در کشور محل اقامت مراجعه کنند. آن‌ها مدارک و مستندات اشتغال خود را ارائه می‌دهند و گواهینامه شغلی را پس از صدور از همین دفتر دریافت می‌کنند.

در حال حاضر دفتر هدایت و حمایت از نیروی کار ایرانی در استرالیا، دفتر کاریابی بین‌المللی کیان (شعبه سیدنی) به مدیریت آقای مهدی کیوانی است. متقاضیان برای کسب اطلاعات می‌توانند از طریق نشانی ایمیل kian.jobagency@gmail.com با این دفتر در ارتباط باشند.

نکته پایانی درباره گواهینامه شغلی ایرانیان خارج از کشور

شرایط و فرم‌های این گواهینامه گاهی تغییر می‌کند. بنابراین پیش از اقدام، آخرین اطلاعیه سامانه را بررسی کنید. اطلاعات رسمی در وب‌سایت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی منتشر می‌شود. برای آشنایی با مسیرهای کاری استرالیا نیز صفحه ویزای کار استرالیا را ببینید.